| |
| SIVE igitur ratio praebentis semina terrae | |
| in uolucris ignis potuit generare cometas; | |
| siue illas natura facis ut cuncta creauit | |
| sidera per tenuis caelo lucentia flammas, | |
| sed trahit ad semet rapido Titanius aestu | 5 |
| inuoluitque suo flammantis igne cometas, | |
| ac modo dimittit (sicut Cyllenius orbis | |
| et Venus, accenso cum ducit uespere noctem | |
| sera nitens, falluntque oculos rursusque reuisunt); | |
| seu deus instantis fati miseratus in orbem | 10 |
| signa per affectus caelique incendia mittit; | |
| futtilibus non umquam excanduit ignibus aether: | |
| squalidaque elusi deplorant arua coloni, | |
| et sterilis inter sulcos defessus arator | |
| ad iuga maerentis cogit frustrata iuuencos, | 15 |
| aut grauibus morbis et lenta corpora tabe | |
| corripit exustis letalis flamma medullis | |
| labentisque rapit populos, totasque per urbis | |
| publica succensis peraguntur iusta sepulcris: | |
| qualis Erechtheos pestis populata colonos | 20 |
| extulit antiquas per funera pacis Athenas, | |
| alter in alterius labens cum fata ruebant. | |
| nec locus artis erat medicae nec uota ualebant; | |
| cesserat officium morbis, et funera deerant | |
| mortibus et lacrimae; lassus defecerat ignis, | 25 |
| et coaceruatis ardebant corpora membris, | |
| ac tanto quondam populo uix contigit heres. | |
| talia significant lucentes saepe cometae: | |
| funera cum facibus ueniunt terrisque minantur | |
| ardentis sine fine rogos, cum mundus et ipsa | 30 |
| aegrotet natura nouum sortita sepulcrum. | |
| quin et bella canunt ignes subitosque tumultus | |
| et clandestinis surgentia fraudibus arma; | |
| externas modo per gentis, ut foedere rupto | |
| cum fera ductorem rapuit Germania Varum | 35 |
| infecitque trium legionum sanguine campos, | |
| arserunt toto passim minitantia mundo | |
| lumina, et ipsa tulit bellum natura per ignis | |
| opposuitque suas uiris finemque minata est. | |
| ne mirere grauis rerumque hominumque ruinas, | 40 |
| saepe domi culpa est, nescimus credere caelo. | |
| ciuilis etiam motus cognataque bella | |
| significant. nec plura alias incendia mundus | |
| sustinuit, quam cum ducibus iurata cruentis | |
| arma Philippeos implerunt agmine campos, | 45 |
| uixque etiam sicca miles Romanus harena | |
| ossa uirum lacerosque prius superastitit artus, | |
| imperiumque suis conflixit uiribus ipsum, | |
| perque patris pater Augustus uestigia uicit. | |
| necdum finis erat: restabant Actia bella | 50 |
| dotali commissa acie, repetitaque rerum | |
| alea, et in ponto quaesitus rector Olympi, | |
| femineum sortita iugum cum Roma pependit, | |
| atque ipsa Isiaco certarunt fulmina sistro. | |
| restabant profugo seruilia milite bella, | 55 |
| cum patrios armis imitatus filius hostis | |
| aequora Pompeius cepit defensa parenti. | |
| sed satis hoc fatis fuerit. iam bella quiescant, | |
| atque adamanteis Discordia uincta catenis | |
| aeternos habeat frenos in carcere clausa. | 60 |
| sit pater inuictus patriae, sit Roma sub illo: | |
| cumque deum caelo dederit, non quaerat in orbe. | |
| |
