| |
| NYCTILVS atque Micon nec non et pulcer Amyntas | |
| torrentem patula uitabant ilice solem, | |
| cum Pan uenatu fessus recubare sub ulmo | |
| coeperat et somno lassatas sumere uiris; | |
| quem super ex tereti pendebat fistula ramo. | 5 |
| hanc pueri, tamquam praedem pro carmine possent | |
| sumere fasque esset calamos tractare deorum, | |
| inuadunt furto; sed nec resonare canorem | |
| fistula quem suerat nec uult contexere carmen, | |
| sed pro carminibus male dissona sibila reddit, | 10 |
| cum Pan excussus sonitu stridentis auenae | |
| iamque uidens pueri, si carmina poscitis, inquit, | |
| ipse canam: nulli fas est inflare cicutas, | |
| quas ego Maenaliis cera coniungo sub antris. | |
| iamque ortus, Lenaee, tuos et semina uitis | 15 |
| ordine detexam: debemus carmina Baccho. | |
| haec fatus coepit calamis sic montiuagus Pan: | |
| te cano, qui grauidis hederata fronte corymbis | |
| uitea serta plicas quique udo palmite tigris | |
| ducis odoratis perfusus colla capillis, | 20 |
| uera Iouis proles; nam cum post sidera caeli | |
| sola Iouem Semele uidit Iouis ora professum, | |
| hunc pater omnipotens, uenturi prouidus aeui, | |
| pertulit et iusto produxit tempore partus. | |
| hunc Nymphae Faunique senes Satyrique procaces, | 25 |
| nosque etiam Nysae uiridi nutrimus in antro. | |
| quin et Silenus paruum ueteranus alumnum | |
| aut gremio fouet aut resupinis sustinet ulnis, | |
| euocat aut risum digito motuue quietem | |
| allicit aut tremulis quassat crepitacula palmis. | 30 |
| cui deus arridens horrentis pectore setas | |
| uellicat aut digitis auris astringit acutas | |
| adplauditue manu mutilum caput aut breue mentum | |
| et simas tenero collidit pollice naris. | |
| interea pueri florescit pube iuuentus | 35 |
| flauaque maturo tumuerunt tempora cornu. | |
| tum primum laetas extendit pampinus uuas: | |
| mirantur Satyri frondis et poma Lyaei. | |
| tum deus o Satyri, maturos carpite fetus | |
| dixit et ignotos primi calcate racemos. | 40 |
| uix haec ediderat, decerpunt uitibus uuas | |
| et portant calathis celerique elidere planta | |
| concaua saxa super properant: uindemia feruet | |
| collibus in summis, crebro pede rumpitur uua | |
| nudaque purpureo sparguntur pectora musto. | 45 |
| tum Satyri, lasciua cohors, sibi pocula quisque | |
| obuia corripiunt: quae fors dedit, occupat usus. | |
| cantharon hic retinet, cornu bibit alter adunco, | |
| concauat ille manus palmasque in pocula uertit, | |
| pronus at ille lacu bibit et crepitantibus haurit | 50 |
| musta labris; alius uocalia cymbala mergit, | |
| atque alius latices pressis resupinus ab uuis | |
| excipit: at potus (saliens liquor ore resultat); | |
| euomit, inque humeros et pectora defluit humor. | |
| omnia ludus habet cantusque chorique licentes; | 55 |
| tum primum roseo Silenus cymbia musto | |
| plena senex auide non aequis uiribus hausit. | |
| ex illo uenas inflatus nectare dulci | |
| hesternoque grauis semper ridetur Iaccho. | |
| quin etiam deus ille, deus Ioue prosatus ipso, | 60 |
| et plantis uuas premit et de uitibus hastas | |
| integit et lynci praebet cratera bibenti. | |
| haec Pan Maenalia pueros in ualle docebat, | |
| sparsas donec ouis campo conducere in unum | |
| nox iubet, uberibus suadens siccare fluorem | 65 |
| lactis et in niueas astrictum cogere glebas. | |
| |